Meer subsidie voor rechtshulp via rechts- en wetswinkels

Nederland – Staatssecretaris Rechtsbescherming Teun Struycken stelt 400.000 euro extra beschikbaar voor subsidies voor rechts- en wetswinkels. Het totaalbedrag voor deze subsidie komt daarmee op 515.000 euro per jaar. Rechts- en wetswinkels bieden een laagdrempelige toegang tot het recht, omdat zij iedereen met een juridische vraag kosteloos helpen. Met het extra geld wordt de toegang tot het recht vergroot, kunnen de rechts- en wetswinkels verder professionaliseren en komen studenten meer in aanraking met deze vorm van rechtshulp, zodat zij mogelijk vaker voor het vak van sociaal advocaat zullen kiezen. Het extra geld is met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2025 beschikbaar.

Staatssecretaris Struycken: “Samen met het Juridisch Loket en de sociaal raadslieden vormen de rechts- en wetswinkels de laagdrempelige toegang tot het recht voor de meest kwetsbaren in onze samenleving. Rechts- en wetswinkels helpen met hun waardevolle werk bovendien niet alleen de rechtzoekenden, maar zijn ook de kweekvijver voor de sociaal advocaten van de toekomst. Met dit extra geld kunnen de rechts- en wetswinkels meer mensen helpen, hun organisaties professioneler inrichten en meer studenten in aanraking laten komen met het prachtige vak van sociaal advocaat.”

Rechts- en wetswinkels
Nederland kent circa 115 rechts- en wetswinkels, waar iedereen kosteloos terecht kan voor juridische hulp. Rechts- en wetswinkels bieden op fysieke locaties spreekuren, informatie, juridisch advies en ondersteuning. De dienstverlening kan verder bestaan uit het bijstaan van rechtzoekenden in procedures, hulp bij het schrijven van brieven of hulp bij het invullen van formulieren. Zo zijn de rechts- en wetswinkels een aanvulling op de andere eerstelijnsvoorzieningen voor rechtshulp zoals het Juridisch Loket en de sociaal raadslieden. Het werk in rechts- en wetswinkels wordt voornamelijk gedaan door studenten en vrijwilligers, die worden ondersteunt in het professionaliseren van hun dienstverlening door de Nederlandse Vereniging van Rechtswinkels (NVR).

Wijziging van bestaande regeling
Er bestond al een subsidie voor rechts- en wetswinkels, maar deze subsidie was sinds 2009 niet geïndexeerd en niet alle rechts- en wetswinkels kwamen voor deze subsidie in aanmerking. Hierdoor konden slechts 33 rechts- en wetswinkels van de subsidie gebruik maken. De regeling voor deze subsidie is gewijzigd waardoor alle circa 115 rechts- en wetswinkels in Nederland ervoor in aanmerking komen. Rechts- en wetswinkels moeten voor de subsidie voldoen aan voorwaarden voor de toegankelijkheid, de kwaliteit en de inrichting van de dienstverlening. Ook moeten ze lid zijn van de Nederlandse Vereniging van Rechts- en wetswinkels of een vergelijkbare brancheorganisatie.

Rechts- en wetswinkels die meer dan 100 rechtzoekenden per jaar helpen komen in aanmerking voor extra subsidie. Daarvoor geldt een aantal extra voorwaarden. Zo moeten deze rechts- en wetswinkels een actieve relatie met het onderwijs en lokale sociaaljuridische netwerken hebben, activiteiten ondernemen op het gebied van voorlichting en preventie, de aanwas van sociaal advocaten stimuleren en eventuele tekortkomingen in de rechtsbescherming signaleren.

De aangepaste subsidieregeling is tot stand gekomen in samenwerking met de Raad voor Rechtsbijstand die ook verantwoordelijk is voor de uitvoering ervan. Daarnaast zijn de Nederlandse Vereniging van Rechtswinkels en het Juridisch Loket geraadpleegd. De Raad voor Rechtsbijstand heeft daarnaast een aantal rechts- en wetswinkels, verschillend in omvang, locatie en soort, gevraagd om te reageren op het concept.