Usquert – Op zaterdag 12 en zondag 13 september 2026 vindt de tiende editie van Monumentaal Usquert plaats. Tijdens dit culturele evenement openen meer dan dertig monumentale panden de deuren voor publiek. Binnen en buiten valt het werk van maar liefst zeventig kunstenaars, muzikanten en dichters te ontdekken.
Monumentaal Usquert heeft zich ontwikkeld tot een toonaangevend cultureel evenement in Noord-Groningen. Het tweejaarlijkse evenement verbindt de rijke monumentale historie van het wierdedorp met hedendaagse kunst en cultuur. De vorige edities trokken vele duizenden kunst- en cultuurliefhebbers. Deze tiende editie pakt de organisatie extra groot uit. “Verspreid door het dorp presenteren meer dan zeventig kunstenaars, musici en andere culturele deelnemers hun werk”, vertelt Hilde Westerdijk, één van de organisatoren. Het programma is veelzijdig: van muziek tot poëzie, van kunstexposities tot antiek- en curiosazaken en antiquariaten. “Je kunt er als bezoeker makkelijk twee middagen mee vullen.”
Regionale kunstenaars
Tijdens Monumentaal Usquert houdt het dorp open huis. Usquert is rijk aan bijzondere monumenten. Denk aan de herenhuizen, de Petrus en Pauluskerk en het door architect Berlage ontworpen voormalige raadhuis. Maar liefst 36 panden zijn speciaal voor deze gelegenheid te bezichtigen. Ze vormen een prachtig decor voor kunst en cultuur. “Binnen hangen schilderijen en staat beeldende kunst, allemaal van kunstenaars uit de regio”, zegt Peter Durieux van de kunstcommissie. De commissie kiest de kunstenaars met zorg. “Sommige zijn beginnend, anderen gevestigd, maar allemaal bieden ze kwaliteit. Anna Maria Vargiu schildert bijvoorbeeld geweldig, bijna sprookjesachtig. Ze exposeert in de kerk. Erica Scheper vouwt figuren van origami papier en maakt daar schilderijen van. De variatie is enorm met zowel abstracte als realistische kunst.”
Kunstenaars ontmoeten
De setting maakt het evenement volgens Durieux uniek: de werken hangen niet in musea of galeries, maar bij mensen thuis. “Alle kunstenaars zijn aanwezig. Je kunt ze ontmoeten en vragen stellen.” Bijzonder wordt de expositie van Het Paradijs, een Gronings collectief van veertien beeldhouwers, die allemaal op eigen wijze naar hetzelfde model hebben gewerkt. Het resultaat is te bewonderen in de voormalige pastorie. Een aanrader vindt Durieux ook de kunstwerken van Peter Scheedler, die zijn grote beelden van cortenstaal laat zien op het erf van boerderij Kloosterwijtwerd. Zijn inspiratiebron is de natuur. Bewoonster en hovenier Janneke Aué verzorgt op beide dagen rondleidingen over haar groene erf.
Dertig concerten en optredens
Naast kunst biedt Monumentaal volop muziek, poëzie, lezingen en rondleidingen. Speciaal voor het jubileum zijn maar liefst dertig concerten en optredens geprogrammeerd. Het programma bestaat uit een bont gezelschap: van de lokale zangkoren en muziekverenigingen tot lezingen over architectuur en groen erfgoed in het Berlage Raadhuis. Westerdijk verheugt zich op de klassieke concerten in de kerk. “Op zondag speelt Musica Poëtica liederen van de in Usquert wonende Henk-Doeke Odinga. Hij heeft gedichten uit Noord-Nederland op muziek gezet. Ik ga zeker luisteren.” Als hoogtepunten noemt ze ook het initiatief ‘Dichter op het Hogeland’, een poëzieprogramma met vijf lokale dichters, en Podium Polaris met poëzie, rap en spoken-word, vaak in Groninger taal. “Ze treden in vier blokken van een half uur op. Laat je verwonderen en geniet tijdens Monumentaal Usquert.”
Het evenement is beide dagen van 11 uur tot 17 uur. Parkeren kan in het dorp en op ’t Hoogtje en bij de ijsbaan, waar parkeerplaatsen zijn ingericht. Het programma is te vinden op www.monumentaalusquert.nl.
