Nederland – Volgens 56% van de onderwijsprofessionals in het voortgezet onderwijs is gedrag dat kan duiden op invloed van de manosfeer de afgelopen vier jaar toegenomen. Denk aan seksistische of denigrerende ‘grapjes’ over meiden of lhbt-leerlingen, verwijzingen naar manosfeer-influencers of afwijzen van zachtheid, empathie en zorgzaamheid bij mannen.
Dit blijkt uit onderzoek dat Stichting School & Veiligheid liet uitvoeren door Ipsos I&O onder 487 onderwijsprofessionals in het primair onderwijs (groep 7/8), voortgezet onderwijs en het middelbaar beroepsonderwijs.
Zorgen over het schoolklimaat
Driekwart van de docenten, schoolleiders en ondersteuners maakt zich zorgen over de invloed van de manosfeer op jongens én op de sfeer en de sociale veiligheid op hun school. Zij zien vooral invloed op verbale agressie, onbegrip tussen meiden en jongens en op pestgedrag.
Volgens de respondenten voelen meiden en lhbt-leerlingen zich door gedrag en uitspraken van jongens het vaakst ongemakkelijk of onveilig*. Maar ook jongens zelf hebben er last van. “De strikte normen over hoe je ‘een echte man’ zou moeten zijn, raken dus een brede groep leerlingen,” zegt Martje Heerkens van School & Veiligheid. “Om te kunnen leren op school moet je je veilig voelen. En die veiligheid staat onder druk.”
Sommige professionals zien het meer dan anderen
Wat opvalt is dat basisschoolprofessionals zich minder zorgen maken (47%), maar de afgelopen vier jaar wel een toename van signalen zien (64%). Dat is iets meer dan hun collega’s in de andere onderwijssectoren. In het middelbaar beroepsonderwijs ziet 56% van de professionals een toename van gedrag dat kan duiden op invloed van de manosfeer.
Vrouwen in het onderwijs signaleren vaker dan mannen een toename van gedrag dat mogelijk voorkomt uit de manosfeer. Zij ervaren ook meer negatief gedrag en negatieve invloed op de sfeer en omgang in de klas dan hun mannelijke collega’s. 29% van de vrouwelijke professionals ervaart dat hun autoriteit wordt ondermijnd door leerlingen vanwege hun vrouw-zijn*.
Professionals willen graag hulp bij het omgaan met manosfeer-invloeden
Meer dan de helft van de onderwijsprofessionals zegt niet goed te weten hoe ze moet omgaan met manosfeer-invloeden in de klas en zou hier graag hulp bij krijgen. Zeven op de tien vinden dat er meer met leerlingen gepraat moet worden over mannelijkheid en vrouwelijkheid, gelijkwaardigheid en mediawijsheid. Bijvoorbeeld in het burgerschapsonderwijs.
School & Veiligheid helpt scholen met adviezen en tools
School & Veiligheid adviseert scholen om een duidelijke norm te stellen. “Als je een gezamenlijke norm afspreekt, is het makkelijker om bijvoorbeeld seksistische grapjes te begrenzen, want je staat er dan niet alleen voor,” aldus Sjoukje Mos van School & Veiligheid. “Tegelijkertijd is het belangrijk om het gesprek aan te gaan in de klas, om in verbinding te blijven met jongeren en elkaars belevingswereld beter te begrijpen. Alleen dan ontstaat er ruimte voor verandering”.
Op de website van School & Veiligheid staan bij het onderzoek ook tips, tools en trainingsaanbod waarmee scholen grip kunnen krijgen op de invloed van de manosfeer op de sociale veiligheid: https://www.schoolenveiligheid.nl/thema/manosphere-in-het-onderwijs/
