Nederland – De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) hebben 43 websites offline laten halen, omdat daarop schadelijke en verboden middelen aangeboden werden. Het gaat om nieuwe psychoactieve stoffen (NPS), die ook wel ‘designerdrugs’ of ‘research chemicals’ worden genoemd. Het gebruik ervan kan levensgevaarlijk zijn.
IGJ en NVWA onderzochten de websites in de periode van november 2025 tot en met februari 2026. Deze sites kwamen naar voren uit onderzoek van de NVWA. De toezichthouders beoordeelden het aanbod op basis van de Geneesmiddelenwet, de Opiumwet en de Warenwet.
Door de samenwerking konden NVWA en IGJ de 43 websites die verboden middelen aanboden snel traceren en laten blokkeren. Naar enkele aanbieders is het onderzoek nog gaande.
Nieuwe psychoactieve stoffen
Het is vaak onbekend wat er in middelen met NPS zit en wat deze stoffen doen. Gebruik ervan brengt daardoor grote gezondheidsrisico’s met zich mee en kan zelfs levensgevaarlijk zijn. Aanbieders proberen de wet te omzeilen door het gebruik van disclaimers als ‘voor onderzoeksdoeleinden’, ‘research chemicals’, ‘niet voor menselijke consumptie’ of varianten daarop. Toch promoten ze deze middelen actief en leveren ze aan iedereen die ze bestelt.
Designerdrugs: verboden en gevaarlijk
Designerdrugs zijn nagebouwde stoffen, die qua werking lijken op bestaande middelen. Vaak worden ze aangeboden met labels als ‘research chemical’ of ‘not for human consumption’. Zo probeert de aanbieder de wet te omzeilen en kopers de indruk te geven dat het legale producten zijn. Maar de verkoop ervan is veelal verboden. Gebruikers lopen ernstige gezondheidsrisico’s. Ze weten niet wat ze gebruiken of denken dat het veilige stoffen zijn. De dosering en werking zijn vaak onbekend. Dit is extra gevaarlijk als stoffen worden gebruikt in combinatie met geneesmiddelen, drugs of alcohol.
Handhaving complex
Sites die offline zijn gehaald, verschijnen regelmatig snel weer onder een andere naam. Vaak worden ze dan vanuit het buitenland gehost. Het is voor Nederlandse toezichthouders moeilijker om websites te blokkeren als ze vanuit het buitenland opereren. IGJ en NVWA blijven daarom waarschuwen voor het grote aanbod van NPS.
De aangeboden middelen vallen onder verschillende wetgeving. Daardoor zijn er verschillende handhavende partijen bij betrokken. Dat maakt de aanpak van de handel in designer drugs complex. Samenwerking is essentieel. IGJ, NVWA, politie en Openbaar Ministerie zijn daarover in gesprek met de ministeries van Volksgezondheid Welzijn en Sport en Justitie & Veiligheid. Daarbij wordt ook gekeken naar de huidige wet- en regelgeving en de handhavingscapaciteit. Het doel is om deze illegale handel effectiever aan te kunnen pakken. Maar ook om consumenten goed voor te lichten over de schadelijkheid van NPS.
