Nederland – De statiegeldregeling is een succes. Flessen en blikjes worden steeds minder gevonden in het zwerfafval: er is een daling te zien van 70 procent. Dat blijkt uit de evaluatie van de statiegeldwetgeving die staatssecretaris Chris Jansen (OV en Milieu) naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Tegelijkertijd is ook duidelijk dat het wettelijk kader nog beter kan.
Voor de inzameling is een wettelijk inzameldoel gesteld van 90 procent. Dat doel wordt nog niet gehaald. Voorlopige cijfers van producentenorganisatie Verpact wijzen erop dat het inzamelpercentage voor plastic flessen in 2024 op 77% lag. Voor blikjes lag dit op 84%.
Staatssecretaris Jansen: “We zijn op de goede weg met statiegeld, maar het kan en moet nog beter. De wettelijke inzameldoelstelling van 90% moet zo snel mogelijk behaald worden. Daarom kijken we waar we het systeem kunnen optimaliseren. Daarbij kijk ik zeker ook naar Verpact, die namens het verpakkend bedrijfsleven aan de lat staat om de 90 procent te halen.”
Meer inzamelpunten nodig
Om het inzameldoel dichterbij te brengen zijn maatregelen nodig. Er moeten meer inzamelpunten komen zodat mensen makkelijker hun flessen en blikjes met statiegeld kunnen inleveren. Dat is de verantwoordelijkheid van producentenorganisatie Verpact. Zij zijn namens het verpakkend bedrijfsleven wettelijk verantwoordelijk voor het inrichten, bekostigen en functioneren van het statiegeldsysteem.
Innameplicht
Een innameplicht voor flessen en blikjes met statiegeld zou kunnen helpen om het inzameldoel te halen, blijkt uit de evaluatie. Nu is het nog zo dat statiegeldverpakkingen vooral kunnen worden ingeleverd in supermarkten. Dat moet op meer plekken mogelijk worden. Daarom onderzoekt het ministerie ook de mogelijkheden voor een innameplicht zodat het aantal inleverpunten omhoog gaat.
De komende tijd wordt met belanghebbenden in beeld gebracht hoe dit vorm kan worden gegeven, zonder dat dit tot disproportionele lasten voor (kleine) ondernemers leidt. De staatssecretaris zal de Tweede Kamer hier begin volgend jaar verder over informeren.
Sap- en zuivelflessen
Daarnaast overweegt de staatssecretaris ook om sapflessen onder de statiegeldregeling te laten vallen. Voor zuivel komt er nu geen statiegeld, dat zal op andere manieren ingezameld moeten worden en hoe dat het beste kan, wordt onderzocht. Tot slot zal de handhaving worden aangepast. De staatssecretaris zal de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) een aanwijzing geven om bij de handhaving van de 90% inzameldoelstelling alleen de flessen die nu in het statiegeldsysteem zitten te betrekken. Deze aangepaste handhaving geldt dan tot duidelijk is hoe om zal worden gegaan met sap- en zuivelflessen. Dit geeft producenten meer ademruimte om toe te werken naar een toekomstbestendig systeem.
